BOEKBESPREKING
ART11102205 - Jan A. A. van der Wulp - Ioannes Courlisius v.z.w.
Artikel met uitleg over meerdere belangrijke geloofspunten.
Titel en Schrijver
■ 1001 Vragen over God en Mens met korte antwoorden overeenkomstig de leer van het geloofsboek Katechismus van de Katholieke Kerk
Dr. Ch. Niederer, S. J.
190 bladzijden, formaat A5, ISBN 90 72776 14 3
Uitgave van de Stichting Maria Valtorta, Timorstraat 16,
NL 6524 KC NIJMEGEN, 1996
Over catechismussen
1. Pater Niederer is bij ons vooral bekend om zijn supervisie over het vertaalwerk van de prachtige serie boeken - twaalf delen - van Maria Valtorta getiteld Het Epos van de God-Mens. Daarvoor - voor het vertaalwerk en voor de theologische verduidelijkingen van Pater Niederer - hebben wij altijd het grootste respect en de grootste bewondering gehad en de medewerkers aan die prachtige serie verdienen werkelijk de dankbaarheid van elke nederlandstalige katholiek.
2. Toen wij dan ook het hier te bespreken boekje in handen kregen stonden wij daar oorspronkelijk zeer welwillend tegenover. Immers, er is zeker behoefte aan een echte, goede catechismus met vragen en antwoorden. En dan liefst een, die wat moderner is dan de oudere Vlaamse en Nederlandse catechismussen van rond 1954, waarvan er overigens een aantal door allerlei particulieren in latere jaren zijn herdrukt. (Men denke aan de beroemde Mechelse Catechismus en aan de Catechismus voor de Nederlandse Bisdommen.) De catechismus van de Zwitserse Pastoor Schraner, die in het Nederlands werd vertaald (1979), is ons te praterig, met te uitgebreide toelichtingen per vraag, is relatief beknopt, en is nogal gebaseerd op Vaticánum II. Lettertype en opmaak maken het boekje ook moeilijk leesbaar.
3. Dan bestaat er nog een particuliere uitgave van de Catechismus van de Heilige Pius X (1979) welke aan hetzelfde euvel leidt als de oudere Nederlandse en Vlaamse catechismussen: degelijke kost, maar wat ouderwets. En dit boek is moeilijk leesbaar omdat het ouderwets typewerk is, geen drukwerk. Het prachtige boek van Pater Mag. Dr. J. P. M. van der Ploeg, getiteld Ik geloof is van 1983 en is zeer aanbevelenswaardig, maar het is geen catechismus (met vragen en antwoorden) in eigenlijke zin.
1001 Vragen over God en Mens
4. Het nieuwe catechismusboekje van Pater Niederer (1996) is keurig uitgevoerd en het ziet er heel aantrekkelijk uit. Het is goed leesbaar en practisch ingedeeld. Het kreeg het nihil obstat ('er is niets op tegen') van de provinciaal van de Nederlandse Jezuïeten. In vroeger dagen betekende dat wel iets, maar heden kan men daar maar beter overheen lezen. Het kreeg ook het imprimátur ('het mag worden gedrukt') van de bisschop van Roermond, Mgr. Frans Wiertz. Ook de bisschoppelijke toestemming was vroeger een garantie voor betrouwbaarheid van de tekst waar het de katholieke waarheid en traditie betreft, maar dit is allang niet meer zo, helaas.
5. Het boekje 1001 Vragen over God en Mens is geheel gestoeld op de KKK, de Katechismus van de Katholieke Kerk. Dit mag voor velen de grote kracht er van uitmaken, voor ons maakt dit de grote zwakheid ervan uit. Pater Niederer schrijft in zijn Voorwoord: « ... Dit vragenboek ... maakt zich vrij van een moeilijk en wetenschappelijk taalgebruik (van de KKK) en wil enkel duidelijk zeggen wat het antwoord is op iedere vraag. ... » En nog: « ... de officiële KKK blijft het meest ideale boek. »
Helaas munt de KKK niet uit door duidelijkheid, noch door volledigheid of preciesheid, en men bespeurt diezelfde lacunes ook in Pater Niederers boekje. En dat de KKK het meest ideale boek blijft is - theologisch en practisch - wel een zeer aanvechtbare stelling.
Iets over de KKK
6. Tja, want het hoge woord moet eruit: Deze nieuwe Katechismus van de Katholieke Kerk - de KKK dus - is niet altijd betrouwbaar, bevat talrijke kleinere dwalingen en onjuistheden, ja, bevat op sommige plaatsen zelfs regelrechte ketterijen. Daar bestaat vrij veel literatuur over, die wij hier niet allemaal kunnen aanhalen. (Abbé de Nantes bespreekt in zijn boek Livre d'accusation pour Hérésie (1993) tien (10 !) grote ketterijen, die in de KKK worden verkondigd als waarheden. In de nummers 287 (december 1992) en 289 (februari 1993) van zijn tijdschrift La Contre-Réforme Catholique bespreekt hij vele tientallen kleinere dwalingen.)
7. Heel vaak ook leest men in de KKK op de ene plaats valse, modernistische of gnostische omschrijvingen en onder een ander nummer de correcte, theologische bepalingen, die van oudsher worden gebruikt. Daardoor is niet duidelijk wat nu precies de katholieke waarheid is. Er is evenmin duidelijk onderscheid tussen min of meer vage omschrijvingen enerzijds en definities (begripsbepalingen) anderzijds.
8. De KKK kent absoluut geen eenheid van stijl en uitdrukking. Men bespeurt prachtige gedeelten, verwoord op traditionele, ja, op poëtische wijze, en evenzo vele delen, welke modernistisch of gnostisch getint zijn. Opvallend is, dat er veel gedachten uit sociologie en theologie in zijn verwerkt, welke niet tot de geopenbaarde geloofsleer behoren, maar slechts theologische meningen betreffen, welke in het boek echter als waarheid worden gepresenteerd.
Dubbelzinnigheden
9. In de Apostolische Constitutie Fídei Depósitum (het in bewaring gegeven geloof), waarmede Paus Johannes-Paulus II op 11 october 1992 de KKK afkondigt, staat: « ... Een katechismus moet getrouw en samenhangend het onderricht van de Heilige Schrift, van de levende Overlevering in de Kerk en van het authentieke leergezag weergeven, even goed als het geestelijk erfgoed van de Kerkvaders, Kerkleraren en de Heiligen van de Kerk, ... »
10. Helaas is dit op vele plaatsen in het boek niet het geval zoals een uitgebreide literatuur aantoont. Men zie bijvoorbeeld het duitstalige maandblad Theologisches - Katholische Monatsschrift jaargang 23, nr 7/8, van juli/augustus 1993.
11. De Paus schrijft in de Apostolische Constitutie ook nog: « ... Deze katechismus is niet bedoeld om de katechismussen te vervangen, die op diverse plaatsen zijn samengesteld en regulier zijn goedgekeurd door de kerkelijke gezagsdragers, de diocesane bisschoppen en de bisschoppen-conferenties, met name wanneer die de goedkeuring van de Apostolische Stoel hebben gekregen. ... »
12. Dit betekent enerzijds, dat alle oude catechismussen, de Romeinse Catechismus, de Mechelse Catechismus, de Catechismus der Nederlandse Bisdommen, de Grote Catechismus van Pius X, enz., enz., geldig blijven. Over tegenstellingen tussen de KKK en deze oude catechismussen - die er legio zijn - spreekt de Paus niet.
13. Dit betekent anderzijds ook, dat alle moderne catechismussen, die aan de gestelde voorwaarden van goedkeuring voldoen (en dat zijn er heel wat) ook geldig blijven. Dat de meeste van die boeken vol dwalingen, ja, zelfs ketterijen staan en zwaar zijn getekend door het modernisme, is daarvoor blijkbaar geen beletsel. Zij zijn immers 'goedgekeurd'. Dit betreft o.a.: De Nederlandse Nieuwe Katechismus (met aanvulling), Het Geloofsboek van de Belgische Bisschoppen, Katholieke Katechismus voor Volwassenen (vertaling van de Duitse Katechismus voor Volwassenen).
14. Deze tweeslachtigheid - de oude (correcte) verwoording is goed, en de nieuwe (valse) verwoording is ook goed, hetgeen natuurlijk logisch onmogelijk is - kenmerkt óók de KKK, ja, kenmerkt de ganse Kerk al vanaf Vaticánum II. Want gedurende zo'n 30 jaar al worden er geen veroordelingen van dwalingen en ketterijen uitgesproken door de Vaticaanse instanties (evenmin door individuele bisschoppen en door bisschoppenconferenties).
15. En al gedurende 30 jaar zijn er geen onfeilbare uitspraken gedaan. Toen de Heilige Vader in zijn document Ordinátio Sacerdotális (de priesterwijding) de priesterwijding van vrouwen als onmogelijk verklaarde, wisten alle theologen, dat dit stuk aan de voorwaarden van onfeilbaarheid voldeed. Toch verklaarde Kardinaal Ratzinger later, dat dit document niet als een onfeilbare uitspraak was bedoeld.
16. Men wil in het Vaticaan gewoon geen onfeilbare uitspraken doen, en men wil gewoon geen dwalingen en ketterijen veroordelen. Toch zeggen de hemelse boodschappen duidelijk, dat de Paus zulke uitspraken zál doen, en het gebeurt dus ook - zie Ordinátio Sacerdotális - maar dan komt er al spoedig een of andere kerkelijke hoogwaardigheidsbekleder, die dit probeert weg te wuiven.
17. Het is volkomen begrijpelijk, dat in de KKK deze tweeslachtigheid - die welhaast een kenmerk van de katholieke Kerk is geworden - wordt weerspiegeld. Als men van de totstandkoming van de KKK - een verhaal apart - op de hoogte is, wordt dit nog duidelijker.
De KKK: een onbetrouwbare gids
18. Kort en goed: De KKK is een boek, waarin men het ware geloof na enig zoekwerk wel grotendeels terugvindt, als men het al kent, en als men weet, waarnaar men moet zoeken. Maar om het ware geloof er uit te leren kennen en begrijpen, is de KKK geheel ongeschikt.
19. Daarvoor staan er te veel onjuistheden, te veel grote en kleine dwalingen, ja, ketterijen, in; wordt de ware leer teveel verbrokkeld weergegeven en vaak onvolledig; en wordt van te veel theologisch vrije kwesties een of andere moderne mening als vastaande waarheid gebracht.
20. Het boek is ook te uitgebreid en men moet voortdurend van verwijzing naar verwijzing gaan om alles over een zeker onderwerp te weten te komen, terwijl zelfs dan men niet altijd de volledige waarheid zal vinden. Gelukkig zijn de registers heel goed, anders was dit compleet onbegonnen werk.
21. Een groot bezwaar is, dat de catechismus geheel uitgaat van de documenten van Vaticánum II. Men heeft niet de algemene kerkleer van alle voorgaande eeuwen als basis genomen, maar die van Vaticánum II en later.
22. De theologie, die er in staat, is heel dikwijls niet de klassieke theologie, maar de moderne. Maar een catechismus moet allereerst de vaststaande geloofsleer geven, geen twijfelachtige theologie. En een catechismus is voor een katholiek slechts onfeilbaar, in zoverre deze de onveranderlijke leer van de Kerk weergeeft.
23. Opvallend is, dat uit de documenten van het Concilie van Trente relatief weinig wordt geciteerd wat in schrille tegenstelling staat tot de reusachtige hoeveelheid citaten van Vaticánum II. Maar Trente was een dogmatisch concilie en Vaticánum II was dat niet. Dit laatste concilie heeft een massa documenten geproduceerd, op de inhoud waarvan heel wat is aan te merken. Want, er is nog nooit een concilie geweest, op welks uitspraken zó velen zich hebben beroepen om zó veel tegengestelde meningen te verkondigen, ja, meningen, die van de bestendige leer afwijken.
24. Daar waar de teksten van Vaticánum II onduidelijk zijn, of dubbelzinnig, of gewoon vals, moet men teruggrijpen op de oudere, vaststaande leer van de eerdere concilies. Maar de KKK beschouwt Vaticánum II als het allerbelangrijkste en zodoende zijn allerlei dubbelzinnigheden en onduidelijkheden en dwalingen van Vaticánum II óók in de KKK terecht gekomen.
25. En natuurlijk is er bij de samenstelling van de KKK een flink robbertje gevochten tussen de voorstanders van de moderniteit en de handhavers van de traditionele leer. Dat verklaart het weinig harmonieuze karakter, de weinig systematische uiteenzetting, en het verschil in taal en toon tussen zo veel gedeeltes.
26. Zeer opvallend is nog, dat de KKK geen enkele verwijzing geeft naar de encyclieken en brieven en toespraken van de Heilige Paus Pius X, nog wel de enige heiligverklaarde Paus van de 20e eeuw. Deze Paus, bekend om zijn strijd tegen het modernisme in de theologie wordt gewoon doodgezwegen.
27. Evenzo is het buitengewoon vreemd, dat over de Oude Romeinse (Latijnse) Liturgie met geen woord wordt gerept. De oude Heilige Mis bestaat gewoon niet voor de KKK. Dat men minstens 1.200 jaar in de Latijnse Kerk deze liturgie heeft gebruikt, is nog geen eenvoudige vermelding waard.
Slotopmerking voor dwalende theologen
28. Vele theologen, die de KKK als unieke leidraad hanteren, spelen in feite de KKK, en dus Vaticánum II, uit tegen alle eerdere concilies en catechismussen. Men stelt zodoende in feite de niet-onfeilbare leringen van de KKK, en dus die van Vaticánum II, boven de onfeilbare leringen van alle eerdere documenten van wel dogmatische concilies en van de Pausen.
29. Want, de KKK is slechts onfeilbaar in zoverre het boek overeenkomt met de vroegere onveranderlijke leer. En Vaticánum II is slechts onfeilbaar in zoverre de leringen overeenkomen met de eerdere, vaststaande leer. Want Vaticánum II was geen dogmatisch concilie, zoals het zelf heeft gezegd en zoals het door Paus Paulus VI is vastgesteld. En de vroegere concilies, zoals die van Trente en Vaticánum I zijn wèl onfeilbaar. Dus gaan hun definities altijd vóór op die van Vaticánum II.
Detailopmerkingen bij 1001 Vragen
30. Hieronder volgen bezwaren tegen de antwoorden in het boek van Pater Niederer. Dit geschiedt per nummer. Helaas is het niet mogelijk de vragen en de antwoorden hier over te nemen. Dat zou een apart boek vergen. Bovendien worden slechts de meest opvallende tekorten gesignaleerd. Vele kleinere bezwaren worden hieronder niet genoemd.
111 - Het vóórverlost zijn van Maria komt niet tot uitdrukking.
131 - Er staat niet hoe dit gebeurt.
133 - VALS. Volgens Kol. 1,15-20 is Jezus' Lichaam de Kerk. Hoe kunnen engelen lid zijn van de Kerk, als mensen de ledematen er van zijn ? Engelen zijn niet verlost (zoals mensen) en evenmin gedoopt (zoals de lidmaten der Kerk).
139 - Onscherp verwoord. Jozef is als Voedstervader lid, ja, hoofd van het gezin.
152 - Hier ontbreekt een van de allerbelangrijkste bewijspunten, nl.: Het geven van profetieën, die uitkwamen.
166 - Nostra Ætáte is een van de meest bekritiseerde stukken van Vaticánum II (en terecht). Er zijn massa's oudere uitspraken, over de relaties tussen christenen en joden, die geheel anders luiden dan Nostra Ætáte. Zie: Concilie van Elvira (Spanje - 300), canon 50; Concilie van Leodicea (340-347), canons 37, 38, 70; Concilie van Genoes (465), canon 12; Concilie van Agde (506), canon 34; Concilie van Jonne (517); Concilies van Orleans (533, 538, 541); Concilie van Macon (581); Concilies van Toledo (589, 633, 638, 681); Concilie van Parijs (614); Concilie van Reims (685); Concilie van Toledo (694); Concilie van Constantinopel (Quinisext 691), canon 11; Concilies van Rouen (744), van Nicea (787), van Pavia (890), van Metz (858); Concilies van Coyanza (1050), van Szabola (1092), van Grar (Hongarije, 1114, canon 61); Derde Concilie van Lateranen (1179, canon 26; Concilie van Avignon (1209), canon 4; Vierde Concilie van Lateranen (1215), canons 67, 68, 69. Deze lijst kan nog worden uitgebreid met talrijke andere, latere Concilies waar bepalingen werden gegeven over de betrekkingen tussen christenen en joden. Nostra Ætáte zegt daar helemaal niets over.
167 - Onhelder geformuleerd. De dood van Jezus werd rechtstreeks veroorzaakt door de Joden aanwezig bij het proces, die zijn dood wilden. Die zijn dus persoonlijk schuldig. En velen van hen riepen ook Jezus bloed af over zichzelf en hun kinderen. Waar is verder, dat Jezus de zondelast droeg van alle mensen van alle tijden, maar geen enkel heden levend mens is persoonlijk schuldig aan Jezus' kruisdood.
168 - GEWOON FOUT. Het Oude Verbond is vervangen door het Nieuwe Verbond, dus bestaat het Oude Verbond niet meer. De vroegere toewijdingsformule van de toewijding aan het Heilig Hart sprak over de Kerk als het uitverkoren volk Gods, als het Nieuwe Israel. Het Joodse volk is niet meer het uitverkoren volk en het Oude Israel van uitverkiezing is vervangen door de Rooms-Katholieke Kerk.
175 - Niet helder, raadselachtig.
176 - Niet helder.
187 - Wat heeft dit met het katholieke geloof te maken ? En het is nog fout ook.
191 - Vervang 'lijken' door 'blijken'.
192 - Modern, onduidelijk gepraat. Wat betekent het allemaal ?
223 - Theologisch onbegrijpelijk en biologische onzin. Het vlees van Jezus is het zelfde vlees als dat van de Zoon. En biologische gezien kwam alle vlees (= lichaam) van Jezus voort uit Maria.
261 - Schisma kan ook inhouden, dat men andere geloofswaarheden, dan het primaat van Petrus, ontkent of afzwakt. Dan is het ook ketterij. Het onderscheid tussen schisma en ketterij is niet duidelijk.
262 - Zeer onvolledig. Maakt geen onderscheid tussen waarheid en dwaling bij die zoekers. Trouwens, zij, die de waarheid hebben - de ware katholieken - zoeken niet.
267 - Niet volledig. Men moet God dienen en Zijn geboden onderhouden. Modernisten doen het voorkomen alsof wij het volk van de liefde moeten zijn/worden, ZONDER duidelijk uit te spreken wat dat inhoudt.
268 - Neen en theologisch nonsens. Dit kan gelden voor individuën, niet voor kerkelijke gemeenschappen. Ook niet voor kerken, die de Paus niet als primaat erkennen.
269 - Als 268
270 - Welke nauwe banden zouden er wel zijn ? De joden hebben de Messias afgewezen en het Oude Verbond is vervangen door het Nieuwe. Zie hierboven onder 166 en 168.
271 - Totaal leugenachtig en geheel vals. Zie de artikelen over de islam in enkele nummers van het tijdschrift Profetische Stemmen. De islam erkent niet de Drievuldige God, erkent niet de Menswording van de Zoon Gods, volgt niet Abraham in zijn godsgeloof (er is 2.300 jaar verschil tussen Abraham en Mohammed), en is helemaal niet barmhartig gezien de teksten van de Koran, die oproepen tot moord en doodslag op christenen en joden.
272 - Moderne theologische onzin.
301 - Onduidelijk. Verwatert het priesterschap.
302 - VALS. Leken dragen het Misoffer niet (mee) op. Als bewijs haalt men wel aan de tekst van het Oráte Fratres (Bidt Broeders): « Oráte fratres ut meum et vestrum sacrifícium etc. ... » Maar als de gelovigen samen met de priester het misoffer zouden opdragen, zou er hebben gestaan « nostrum sacrifícium (ons offer) » en niet « meum et vestrum (mijn en uw offer) ». Het mijn en uw offer duidt juist op de twee verschillende offers, nl de priester offert "in persona Christi (in de persoon van Christus)" Christus zelf EN zijn eigen persoonlijk lijden. De gelovigen offeren hun eigen persoonlijk lijden elk voor zich.
303 - Als christen leven is iets geheel anders dan profeteren en/of verkondigen. De verkondiging is allereerst taak van de priesters, profeteren is een bijzonder charisma (wat priesters of leken kunnnen hebben ontvangen), en leven volgens het evangelie moeten wij allemaal.
304 - Mooi gepraat. Hoe breekt de leek de macht van de zonde ?
307 - Dit is helemaal niet in overeenstemming met de definities van het kerkelijk wetboek van 1983.
355 - Hemel, hel en vagevuur zijn volgens de eeuwenoude theologische opvatting óók plaatsen. Maar absolute zekerheid daarover bestaat (nog) niet.
374 - Dit draagt bij tot de verwarring tussen algemeen en sacramenteel priesterschap.
383-390 - Dat op zondag de Heilige Mis MOET worden bijgewoond, wordt niet vermeld (Tien Geboden). EEN ENORME MISSER !!!
393 - Wat is op waardige wijze ? Er bestaan eisen van geldigheid !
413 - FOUT. Ongeboren en jonge kinderen, die niet met water zijn gedoopt, kunnen niet op de gewone manier zalig worden. God kan dit echter altijd op een buitengewone manier bewerkstelligen, bijvoorbeeld door het zg. doopsel der ongeborenen, dat in profetieën is medegedeeld.
420 - Waar is dat merkteken te vinden ? Waarom het woord ánima (ziel) vermijden ? In navolging van Trente was dit zeer passend geweest.
Over het Sacrament van de Eucharistie
428 - Maar wàt is de Eucharistie nu ? Tegelijkertijd Maaltijd des Heren, en Laatste Avondmaal, en Bruiloftsmaal van het Lam, en Heilig Offer, en Heilige Misoffer, en Heilige Mis, of wat ?
Uit de nummers 1328 t/m 1332 van de KKK - waaruit dit gedeelte door Pater Niederer is overgenomen - wordt dit niet echt duidelijk. Dat komt, omdat omschrijvingen en/of namen geen vaste definities zijn. Toch heeft het Concilie van Trente die bepalingen wèl gegeven. Maar de KKK verstopt die overal in haar woordenbrei, als zij ze al geeft, en Pater Niederer volgt dat braafjes na. Hoe spijtig toch.
Er staan gelukkig nog wel enkele andere teksten over het unieke offerkarakter van de Heilige Mis in de catechismus. Men zie 1356 t/m 1381. Vooral de perfect betrouwbare en traditionele omschrijvingen van de nummers 1366 en 1367. Zie ook de vrijwel traditionele woorden in 1374, 1375, 1376, 1377 en 1378.
In 1407 wordt wel gezegd, dat de Eucharistie "offer van lofprijzing en dankzegging" is, maar er staat daar niet bij dat het tevens "een waar, eigenlijk en verzoenend offer (zoenoffer)" is, zoals het Concilie van Trente heeft bepaald.
Een eind verderop staat dan weer in de Nederlandse versie van de KKK - onder 1414 - dat het eucharistisch offer ook wordt opgedragen "als eerherstel voor de zonden van de levenden en de doden", wat wel wat lijkt op 'verzoening', maar niet helemaal hetzelfde is, want aan wie en hoe dat eerherstel dan wel wordt gebracht, is niet duidelijk. In de Franse tekst staat "en réparation", wat eerder 'genoegdoening' betekent.
Het is werkelijk opvallend, dat het verzoenend karakter van de Heilige Mis (in navolging van het kruisoffer) zo weinig mogelijk wordt genoemd, of zelfs wordt verzwegen, in de na-conciliaire theologie, en dus óók in de KKK.
Verdere detailopmerkingen bij 1001 Vragen
443 - FOUT. Teken van 'een maaltijd van brood en wijn' is geheel vals. Er is sprake van nuttiging van het Lichaam en het Bloed van de Heer onder de gescheiden gedaanten van brood en wijn. Niet de maaltijd is het correcte teken, maar de nuttiging. Zie ook 459.
458 - 'Voorgaan' en 'voorzitten' zijn protestantse termen, die niet passen in een zg. katholieke catechismus.
459 - DE EUCHARISTIE IS GEEN MAALTIJD. Zie de artikelenreeks in Profetische Stemmen getiteld Pater Elias in dwaling over de Heilige Mis en Pater Elias nog steeds in dwaling over de Heilige Mis. Zie bijvoorbeeld ook het boek van Pater Mag. Dr. J. P. M. van der Ploeg, getiteld Ik geloof.
Overigens: Eenvoudig gezegd, een (brood)maaltijd dient er voor om ons lichaam in stand te houden en ons de arbeid mogelijk te maken. Als Jezus - de God-Mens - zegt: "Dit is Mijn Lichaam", dan is er geen brood meer, maar iets anders, nl. Zijn Lichaam. Dus kan het oorspronkelijke brood niet meer dienen om ons lichaam op te bouwen en te sterken, want het is geen aards voedsel meer. Daarom is het dan ook gewoon vals om te spreken over een maaltijd als het gaat om het tot zich nemen van Jezus' Lichaam. Doet men dat toch, dan bewijst men slechts zijn ongeloof. Want het gaat om 'voedsel' voor de ziel en niet voor het lichaam, en daarbij past het echt katholieke woord nuttigen. Dat is alles. Wat er verder bijgehaald wordt, is in feite overbodig.
508 - Er valt niets te 'vieren' bij de biecht. Met een vermorzeld en boetvaardig hart zijn zonden bekennen, heeft niets 'vierderigs'. Natuurlijk kan men opgelucht zijn na een goede biecht, maar deze opluchting tot element van viering verklaren is wel zwaar overdreven.
524 - Verwarring.
554 - Populair gepraat.
556 - Wat betekent 'overheerst de opvatting' ? Wanneer is men nu wel of niet getrouwd ? In de Latijnse Kerk is men er van overtuigd, dat de partijen elkander het Sacrament toedienen. In andere kerken kent men een andere sacramentenleer.
560 - Onduidelijk. Welke zijn die goederen ? De bona matrimónii (huwelijksgoederen) uit de klassieke theologie ?
570 - Wat is een waarachtig huwelijk ? Vaag en onduidelijk.
585 - Onvolledig. In de praktijk zijn vooral medailles en scapulieren belangrijk.
587 - Geen enkele volksmens zal dit zó verstaan.
589 - Waar blijft het gebed voor de overleden zielen om hun verblijf in het vagevuur te bekorten ? Wordt dit niet op (te) veel plaatsen in de KKK opzettelijk weggelaten ?
601 - Een modern drogma, dat is een vals dogma. Er staan ook twee vragen 601.
614 - Wat is het heelal ?
617 - ONZIN - FOUT. Er is geen ingeboren kennis, zoals hier wordt gezegd. Het geweten is het oordeel van het practisch verstand of iets (daad, handeling, gedachte) mag of niet mag.
621 - Discutabele verwoording.
622 - Wat zijn passende grenzen ?
626 - Waar is de boze begeerlijkheid gebleven ?
647-enz. - Waar is de erfzonde gebleven (als de KKK spreekt over Adam en Eva) ? Verschil tussen erfzonde en persoonlijke zonde ?
693 - Is helemaal geen geloofsleer. Volgens oude katholieke, sociale leer (gesteund door hemelse boodschappen), is slechts de christelijke monarchie aan God welgevallig.
695 - Over de fundamentele rechten van God wordt niet gesproken.
711 - Waarom niet gesproken over de naastenliefde, een echt christelijke term, in plaats van over solidariteit ?
782 - De waardigheid van de mens is een onduidelijk begrip hier en trouwens overal in de katechismus.
800-801 - Hier ontbreken de rechten van God, die gaan boven die van de mens.
802 - In de kleine letters wordt geen recht gedaan aan het verschil tussen de door God gewenste katholieke cultuur en andere culturen van heidense of ketterse oorsprong.
810 - Wat excommunicatie is, wordt niet gezegd.
831 - Wat de oorzaak van de oorlog is - nl. de zonde - wordt niet gezegd.
840 - Wat zijn die goederen ? De klassieke bona matrimónii (de goederen van het huwelijk) ?
842 - De kleine letters. Dit wijkt geheel af van de traditionele leer. Waar is de boze begeerlijkheid van Sint Paulus gebleven ?
846 - Zeer magertjes.
849 - Niet duidelijk is, wat het verschil is met de maagdelijke staat.
851 - Waarom is het traditionele begrip doodzonden vervangen door zware zonden ? Alleen maar om 'modern' te zijn ? Maar het principiële verschil tussen 'doodzonden' en 'dagelijkse zonden' vervaagt als men over 'zware zonden' spreekt, want 'zwaar' is relatief. In het verslagboek van de postsynodale Exhortátio "Reconciliátio et Peniténtia' (het verslagboek van de bisschoppensynode over de Biecht in de vorm van een pauselijke Aansporing 'Verzoening en Boete'), gedateerd 2 december 1984, komt de term 'doodzonden' gewoon voor !
851 - Zeer onvolledig. Bijvoorbeeld: Zonde is slechts het genieten van pornografie, maar wanneer is dit doodzonde ?
852 - Toevoegen 'eigen' geslachtsorganen.
854 - Toevoegen 'verlangens' bij genot.
858 - Toevoegen bij de kleine letters: 'als men oud is'. Overigens is het zoeken van genot dubieus, moreel gezien. Waar is het blussen van de boze begeerlijkheid gebleven ?
859 - Mag dat nu wel of niet ?
860 - Vals. Er zijn morele voorwaarden om natuurlijke geboortenregeling toe te mogen passen.
863 - Welke maatregelen van de staat zijn toelaatbaar ?
878,883,885 - Wat is precies die waardigheid van die persoon. Totaal ongedefiniëerd.
889 - Génesis spreekt over de plicht (straf) om te moeten arbeiden. Waar is die gebleven ?
884-894 - Niets over Christus Koning (in navolging van Vaticánum II). Het liturgische feest dateert van 1925. Waar is de leer van Paus Pius XI over Christus Koning gebleven ? Waarom is de oude hymne, zoals opgenomen in het oude brevier, veranderd en nu vervalst opgenomen in het nieuwe getijdenboek ?
895,896 - Gaarne het Latijn vertalen voor de leken.
917 - Het is FOUT te zeggen, dat de begeerte om God te zien een fundamentele begeerte is. Destijds is de Franse theoloog de Lubac juist voor deze stelling veroordeeld. Dit desidérium naturále, dit zg. natuurlijk verlangen om God te zien, zoals Hij is, bestaat niet.
923 - Niet volledig.
943 - 'Elkaar ontmoeten' duidt op een gelijkheid van personen, waardoor aan de goddelijke majesteit tekort wordt gedaan. En wat wordt er precies bedoeld ? Bidden is petítio decéntium a Deo, het aan God vragen van iets wat passend, wat betamelijk, is.
944 - Waarom niet ? Genade ?
945 - Mooie beeldspraak, maar wat betekent het ?
946 - Het woordje 'gevecht' is niet mooi.
947 - Niets zeggend. Mozes was vol van de Vreze Des Heren en was toch niet bevreesd. In het Oude testament wordt slechts Abraham de vriend van God genoemd (Judith 8,22).
948 - Hier vindt men het modernistische, evolutieve en procesdenken in terug.
951 - Slecht Nederlands.
De Maaltijd des Heren
953 - FOUT. Dat was nà het maal.
Sint Paulus schrijft in 1Kor.11,20: « Wanneer gij bijeen komt, dan is dat geen nuttigen van de Maaltijd des Heren ... » Men leze de rest van hoofdstuk 11 in de eigen Heilige Schrift.
De Canisiusvertaling voegt in een noot de volgende uitleg toe: "De Maaltijd des Heren bestond in de eerste tijden in navolging van het Laatste Avondmaal uit twee delen. Als teken van onderlinge liefde en eenheid namen de gelovigen eerst deel aan een gemeenschappelijk maal. Aan het einde daarvan werd dan de Heilige Eucharistie geconsacreerd en aan de gelovigen uitgedeeld. De misbruiken, die bij het voorafgaande liefdemaal waren ontstaan, waren een ernstig beletsel voor het waardig ontvangen der Heilige Eucharistie. Om die misbruiken weg te nemen, gaat Sint Paulus dus spreken over de ontzagwekkende verhevenheid van de Heilige Eucharistie, ..."
Uit deze schrifttekst kan men dus zeker niet afleiden, dat de Heilige Mis tevens als Maaltijd des Heren werd opgevat in die oude dagen. Integendeel, want uit de vermaningen van Sint Paulus blijkt juist het tegendeel, daar hij het eten - het eerste deel van de Maaltijd des Heren - duidelijk onderscheidt van de Heilige Eucharistie - het tweede deel van de Maaltijd des Heren, en heel nadrukkelijk spreekt over de verhevenheid van dit tweede deel, dat blijkbaar in niets op een maaltijd lijkt, omdat Sint Paulus tussen die twee duidelijk onderscheid maakt.
De Engelse Douay-Rheims vertaling geeft bij 1Cor.11,20 de volgende toelichting (wij vertalen): « De Maaltijd des Heren. Aldus noemt de Apostel hier de liefdemalen, welke werden gehouden door de eerste christenen. En hij berispt de Korinthiërs over de misbruiken bij die gelegenheden. Welke des te meer schandalig waren omdat deze vieringen vergezeld gingen van het celebreren van het Eucharistisch Offer en Sacrament. »
Uit deze toelichting blijkt, dat eerder het - aan de Eucharistie voorafgaande liefdemaal - als Maaltijd des Heren werd betiteld. Het is wel opvallend, dat de latere Anglicaanse, protestantse liturgie de term The Lord's Supper (de Maaltijd des Heren) heeft overgenomen. Het verdedigen en gebruiken van deze term duidt dan ook op een toegeven aan protestantse invloeden.
956 - Verzoening en dank ontbreken. In de Franse tekst staat: "Le sacrifice de louange", dat is "Het offer van lof", en niet "Un sacrifice de louange", dat is "Een offer van lof".
963 - Het tabernakel wordt niet genoemd.
972 - Welk gebed is altijd verenigd met Jezus ? Vreemd Nederlands.
973 - God luistert altijd naar ons en verhoort ons gebed als het tot onze of andermans zaligheid dienstig is. Populair gezegd: Ons gebed wordt altijd verhoord, maar niet altijd, zoals wij het vragen en wensen.
980 - En de persoon zelf, is die onbekwaam om te oordelen ?
985 - Onduidelijk. Waar is de zichtbare ingreep in de natuur gebleven ? Het betreft natuurwetten, die incidenteel worden opgeheven ?
986 - Onduidelijk verhaal.
988 - FOUT in de kleine letters: in 'eenheid met heel de mensheid' en met 'heel het universum' is gewoon niet waar.
994 - Verwarring tussen dagelijks brood als voedsel voor het lichaam en Hemels Brood als voedsel voor de ziel.
997 - "En leid ons niet in bekoring" moet worden verstaan als: "En laat ons niet zwichten in de bekoring" [Et fac ne intrémus in tentatiónem].
999 - Het woord zonde is hier onterecht vermeden. Een bekoring is geen zonde, maar het er mede instemmen wèl.
Nawoordje
31. Het heeft ons buitengewoon bedroefd, dat wij zo veel negatieve kritiek hebben moeten neerschrijven aan het adres van Pater Niederer, die zo'n goede reputatie heeft, onder andere omwille van zijn medewerking aan de boeken van Maria Valtorta.
32. Wat is het toch spijtig van al het werk en de moeite, dat het resultaat een catechismusboek is waarvan elke rechtgeaarde katholiek alleen maar kan zeggen: Op de brandstapel er mee ! En hoe treurig is het niet, dat de provinciaal der Jezuïeten, die in vroegere dagen in katholiek Nederland een vooraanstaand man was, dit werk het 'Nihil obstat' meegeeft. En wat is het 'Imprimátur' van de bisschop van Roermond, aan dit boek gegeven, waard ? Het is in en in droevig, dat dit drukverlof is gegeven. Wanneer zullen onze Nederlandse en Vlaamse bisschoppen toch eens tot hun zinnen komen en beseffen, dat zij vaak meer aan kerkafbraak dan aan kerkopbouw doen.